Kiedy dziecko idzie do szkoły, zaczynają się zupełnie nowe obowiązki. Oznacza to również naukę pisania i czytania. Lektury szkolne i tzw. utwory, na których dzieci pracują, powinny być wciągające. Inaczej nauka czytania staje się nudnym obowiązkiem.

Czasem spotykam rodziców, którzy tłumaczą mi, że nauka czytania jest obowiązkiem, z którego powinna się wywiązać szkoła. Taka trochę polityka spychologii lub umywania rąk. Oczywiście szkoła zajmie się nauczaniem czytania. Jednak nie uważam, żeby w tym momencie rodzice mieli ten problem z głowy.

Wręcz przeciwnie. Świadomy rodzic zrobi wszystko, by wesprzeć dziecko w nauce czytania. W polskich szkołach odbywa się to metodą analityczno-syntetyczną. Polega ona na nauce liter, które potem dziecko składa w wyrazy. Wyrazy w zdania itd.

Brzmi dość prosto, jednak dla mózgu ucznia, to bardzo trudna i niezmiernie męcząca czynność. Im więcej ćwiczy tym lepsze wyniki osiąga. Widać efekty. Dlatego nauka czytania – chodzi o ćwiczenia z dzieckiem w domu – powinna obowiązywać także rodziców. To nie jest wyłącznie sprawa szkoły.

Jak wspomóc dziecko nauce czytania?

Siedmiolatek jest już uczniem, ale nie znaczy to wcale, że jest dorosły. Dlatego najlepszym wsparciem wciąż są zabawy. Często z wykorzystaniem tekstów literackich. I to najróżniejszych. A najlepiej takich, z którymi dziecko ma styczność również w szkole.

Tylko jak znaleźć takie teksty, jeśli nie jest się nauczycielem? A właśnie. Rzucam się tu z pomocą, bo mam taki mały skarb. Zbiory wyselekcjonowanych tekstów, z podziałem na klasy. To Wiersze i opowiadania. Seria Lokomotywa, w której znajdziesz Książkę dla klasy pierwszejKsiążkę dla klasy drugiej. A w nich także: fragmenty lektur, legendy, bajki, nawet przedstawienia. Wszystko przygotowane tak, by dało się z tego korzystać i szkole, i w domu.

img_4433

W jednym miejscu

Jestem wielką fanką tego rodzaju zbiorów, bo to bardzo wygodne dla rodzica. Nie muszę biegać po bibliotekach i księgarniach w poszukiwaniu poszczególnych utworów. I choć sporo mam w domu, to wszystkiego przecież nie mam. Tu też pewnie nie ma wszystkiego. Ale jest naprawdę ogromny wybór tego, na czym pracują uczniowe w klasie pierwszej i drugiej.

Nie ma co ukrywać, że oprócz oszczędności czasu, to także oszczędność pieniędzy. Jedna książka, w której znajdziesz naprawdę sporo różnorodnych propozycji. Dostosowanych do pór roku i naszego systemu edukacji. Są utwory nowsze i te klasyczne. Kliknij i zerknij na spis treści.

Do zabawy

Wydawca zrobił swoje. Wsparł cię na ile mógł. Teraz piłka po twojej stronie. Kupić książkę to za mało. Zwłaszcza, jeśli masz w domu pierwszaka, który uczy się czytać. Zachęcaj go do czytania tych wierszy i fragmentów utworów. Wiersze są krótkie, fragmenty też niedługie. To świetnie, bo dziecko może zacząć i skończyć cały utwór, przy jednym czytaniu. Dla młodego czytelnika to ogromny powód od dumy.

Jednak też dzięki takiemu przekrojowi utworów możesz się dowiedzieć, co dziecku podoba się bardziej, a co mniej. Wiadomo, że w szkole musi przerabiać pewne wiersze czy lektury jak leci. Ale już w domu, możesz podrzucać do czytania to, co najbardziej lubi, prawda?

Czytanie ze zrozumieniem

Jeszcze jedna ważna sprawa związana z nauką czytania. Koniecznie sprawdzaj, czy dziecko rozumie, co przeczytało. Zwłaszcza na początku. Bardzo często dzieci tak mocno skupiają się na samym składaniu liter w wyrazy i zdania, że czytają bez zrozumienia. Trochę tak mechanicznie – wiedzą jak, ale nie wiedzą co. Prawidłowo wypowiadają wyrazy, ale potem nie potrafią opowiedzieć, o czym była historia.

img_4430

Lepiej czytać małe fragmenty i robić przerwy na porozmawiania o nich, niż zmuszać dziecko do czytania całości, żeby potem sprawdzić, ile zostało zapamiętane. Bawcie się tymi tekstami. Oto kilka pomysłów na zabawy z tekstami zawartymi w Wierszach i opowiadaniach. Lokomotywa. Książka dla klasy pierwszej, które pokażą ci, czy twoje dziecko czyta ze zrozumieniem.

  • Szkolny wiersz – wymień dwie rzeczy, których możesz się dowiedzieć o szkole (na podstawie tego wiersza).
  • Lokomotywa – znajdź fragment, w którym mowa o słoniach. O który wagon chodzi?
  • Miś i Tygrysek chodzą po mieście – Dlaczego chodnik nazywamy chodnikiem?
  • Tygrysek musi mieć rower – Jaki model polecił sprzedawca rowerów?
  • Śmigłowiec ratunkowy – znajdź rymy do wyrazów: drogi, marudzi, ratunkowy.
  • Obrazek dla mamy – narysuj obrazek przedstawiający mamę/tatę/oboje (do wyboru).
  • Zbuntowane zabawki – wymień pięć zabawek z wiersza.
  • Domek – narysuj domek po remoncie, taki jak ten z wiersza.
  • Psie smutki – policz, ile było psich smuteczków.

Na czym polega czytanie ze zrozumieniem?

To dość złożony mechanizm, który jak sama nazwa wskazuje, ma pokazać, czy dziecko rozumie czytany tekst. Im straszy uczeń, tym więcej pod tym względem można wymagać. W wielkim skrócie jednak, czytanie ze zrozumieniem można sprawdzać przy codziennej, dowolnej lekturze. Choćby kwadrans dziennie.

  • Pytaj pociechę o poszczególne słowa, nawet czasem wyrwane z kontekstu. Zachęcaj, żeby dziecko zawsze pytało, jeśli nie rozumie jakiegoś słowa. Jeśli masz ochotę nauczyć pociechę korzystania z najróżniejszych słowników, to gorąco trzymam za ten pomysł kciuki. Źródła wiedzy – umiejętność jej znalezienia zamiast podania na tacy – to najlepszy prezent, jaki możesz dać dziecku.
  • Sprawdzaj rozumienie związków frazeologicznych, czyli zestawienia dwóch wyrazów używanych w mowie potocznej, które w dosłownym tłumaczeniu nie mają większego sensu np. czarna owca.
  • Zwracaj uwagę podczas czytania na głos, na wyrażenia dosłowne (i ich rozumienie) oraz metaforyczne (najróżniejsze przenośnie, pewne skróty myślowe np. czas to pieniądz).
  • Metaforą może być opowiadanie, anegdota lub zwykłe porównanie. Im cześciej zwracasz uwagę dziecka na ich istnienie w tekście, tym szybciej nauczy się się samodzielnie wyodrębniać.
  • Ważne jest także żeby dziecko potrafiło zrozumieć (i wyjaśnić) kontekst słowa/zdania w utworze. Jedno słowo wyrwane z kontekstu może niewiele znaczyć dla całości. Jednak już osadzone w odpowiednim kontekście może coś zmienić, wyjaśnić, zadziwić itd.
  • Naucz dziecko odnajdywać słowa-klucze, dzięki którym łatwiej zrozumie czytany tekst. Czasem są zawarte w tytule, ale nie zawsze. Często to słowa, wokół których toczy się historia/teoria. Najczęściej ta umiejętność przydaje się podczas nauki z podręczników np. geografia, biologia. Słowa klucze pomagają osadzić wiedzę dookoła nich i łatwiej zapamiętać czytane fragmenty.
  • Chronologia też powinna być tematem waszych czytelniczych pogaduszek. Umiejętność ułożenia opowieści po kolei, od początku do końca, świadczy o zrozumieniu akcji i logicznym rozumowaniu dziecka. Zatem jak najbardziej na miejscu jest po prostu opowiadanie sobie przeczytanych utworów, wierszy, bajek.
  • Wyciagajcie wnioski. One nie zawsze będą jasno napisane, ale właśnie zastanawianie się co z tego wynika?, jest też lekcją czytania ze zrozumieniem. Jeśli dziecko nie będzie pamiętało/rozumiało przeczytanego tekstu, to nie będzie też potrafiło sformułować swoich wniosków i przemyśleń.
  • Zabawy tekstem to także próby szukania odpowiedzi na pytanie, co autor miał na myśli. Wiem, że nie przepadamy za tym szkolnym pytaniem, ale w ramach zabaw związanych z rozumieniem czytanego tekstu, warto i o tym z pociechą porozmawiać. To wcale nie znaczy, że trzeba dziecko zmuszać do zgadzania się z tym, co szkoła uważa iż autor miał na myśli. Wręcz przeciwnie. Najcenniejsze w tej zabawie jest poszukiwanie odpowiedzi. I wolność w wypowiadaniu własnego zdania.
  • Inne zakończenie. To już trochę związana z synektyką (zobacz wpis Naucz dziecko myśleć poza schematami), zabawa tekstem. Kiedy prosisz dziecko, by zakończyło utwór po swojemu. Zapytaj, dlaczego właśnie takie zakończenie zostało wymyślone. Dzięki temu sprawdzisz, co dziecko zrozumiało z czytanego fragmentu, ale też dowiesz się, jaki są jego przemyślenia, wrażenia, czasem nawet marzenia lub lęki.

Dobór książki do wieku to bardzo indywidualna sprawa. Myślę, że w tym wypadku to powinien być wiek przynajmniej 6+.
Autorzy: praca zbiorowa
Wydawnictwo Adamada

Zainteresował cię ten temat? Zapisz się na newsletter i nie przegap kolejnego wpisu »

Spodobała ci się recenzja? Kup tę książkę!

Przejdź do sklepu
Data recenzji
Nazwa produktu
Wiersze i opowiadania. Seria Lokomotywa
Ocena
4

Te wpisy również mogą cię zainteresować:

Shares
Share This